REISVERSLAG INDONESIË 2013

We gaan ontbijten bij Swissbake en nemen daarna de taxi naar de luchthaven, onze tussenstop in Singapore zit erop. Onze volgende bestemming is Java, een Indonesisch eiland. Daar we enkel de heen/terug vlucht Brussel – Singapore geboekt hadden, vliegen we nu verder met de lowcost maatschappij Asia air naar Yogyakarta (vluchttijd 2u). De hoofdstad van Java, Jakarta, laten we links liggen omdat die elk jaar in deze periode overstroomd.
Bij aankomst in Yogyakarta (vanaf nu Jogja genoemd) moeten we onze visa kopen aan een apart loket, nog wat papieren invullen en ondertussen aanschuiven in een andere rij voor immigratie. Dat gaat allemaal redelijk vlot en tussen het landen om 12u30 en buitenstappen uit de luchthavenzit er 1,5u.
We hebben via Booking een kamer geboekt in Alamanda B&B en er staat iemand van de crew ons op te wachten. Altijd plezant als ge de meute taxichauffeurs en aanverwanten gewoon voorbij kan lopen.
Als we een half uur later bij Alamanda B&B aankomen staat Frans (de Nederlandse eigenaar) ons op te wachten. We krijgen in sneltempo te horen wat we hier allemaal kunnen doen en wat de regeltjes van het huis zijn. De B&B ligt midden in de rijstvelden, schitterend gelegen en héél rustig.
We laten onze bagage achter op de kamer en na een welkomsdrink gaan we eens wandelen tussen de rijstvelden en het naburige dorpje. Leuk om de benen eens te strekken en de eerste impressies op te doen.
We gaan toch een beetje de stad verkennen en we laten ons door Frans afzetten aan Jalan Malioboro street in centrum Jogja. Malioboro street is de meest levendige straat en het handelscentrum van de stad en is ongeveer 800 meter lang. In Malioboro street vind je onder andere historische gebouwen, de traditionele markt, lokale restaurantjes, moderne winkels en Batik kleding winkels. We stappen de straat door en via het Kraton (nog steeds de woonplaats van de Sultan van Jogja) wandelen we naar het ViaVia restaurant. We gaan hier dineren, het is er gezellig en de maaltijden lekker.
Na nog een paar pintjes en wat leuke babbels met collega-reizigers keren we te voet terug naar Alamanda. Het is toch verder dan gedacht en na 1,5u stappen zijn we tegen 23u30 terug op onze kamer.
We gaan slapen want morgen komen er twee hoogtepunten, Borobodur en Prabangan…

Om 7u30 staan we klaar om naar Borobodur te vertrekken, normaal een uurtje rijden, maar omdat we langs binnenwegen rijden een beetje langer. Onderweg stoppen we bij rijstvelden en nemen mooie foto’s. Het is een schitterende trip en om 9u15 komen we bij één der wereldwonderen, de Boeddhistische tempel van Borobudur. Wat een prachtding. Er is heel wat volk, 99% lokale bevolking (het is vandaag een feestdag). We zijn eigenlijk verwonderd dat er zo weinig blanken te bespeuren vallen, maar leuk voor de foto’s.
We kunnen heel langzaam vorderen omdat iedereen met ons op de foto wil, ongelooflijk. Wij zijn precies de attractie. Na een tijdje moeten we van ons hart een steen maken en beginnen weigeren, zo gaan we niks op ons gemak zien. We staan ervan verstelt hoe vriendelijk de mensen zijn, zeker nadat we verhalen gehoord hadden van opdringerigheid van verkopers e.d. Niks ervan, geen enkele last ervan gehad.
We geven onze ogen de kost en genieten van elk beeld.
Na een paar uur rond, op en in tempel gelopen te hebben, maken we nog een wandeling in het park en houden het voor gezien. Ondertussen zijn de meesten weg (de Indonesiërs lopen enkel naar boven en terug) en hebben we het wonder voor ons alleen.
We gaan onderweg in een plaatselijke warung (lokaal restaurantje) kippesoep met rijst eten + icethee voor de ongelooflijke prijs van 1U$/pers. En lekker dat het was.
We rijden dan door naar Prambanan en hier staan we versteld van de grootste Hindoetempel ter wereld. We hoopten de zonsondergang hier mee te maken, maar de bewolking is ondertussen geheel zodat van de zon niks te zien valt.
We lopen de 800m naar de Boeddhatempel, Sewu, en daar zijn we helemaal alleen. Deze tempels zijn ze volop aan het restaureren, maar ze zijn nu al prachtig. We blijven daar totdat het donker is en we niks meer zien. Normaal sluiten ze om 18u, maar niemand komt ons storen en het is bijna 19u als we het terrein verlaten.
We gaan terug eten bij ViaVia, drinken nog een pint met Coco en gaan maar slapen. Elke avond zijn we doodop…

We vertrekken om 7u voor een 2,5u durende rit naar het Dieng Plateau, een reusachtige komvormige krater, omringd met steile bergwanden en begroeid met naaldbomen. Volgens onze reisgids is de natuur in Dieng werkelijk prachtig, met uitzichten op vulkanen, bergtoppen omringd  door wolken, kleurrijke meren, stomende kraters en mysterieuze grotten.
We houden halt in Muntilan, een drukke centrale marktstad op de westelijke hellingen van de berg Merapi. En dat is ook de reden waarom we hier stoppen, de traditionele markt. Mensen uit de wijde omgeving komen naar hier om hun, vooral, groenten aan de man te brengen. Daarna wandelen we nog eens de drukke hoofdstraat af, de Jalang Pemuda, een bonte mengeling van kleine Indonesische en Chinese winkeltjes.
We rijden verder door de mooie omgeving en genieten van het uitzicht. We zien koffie- en theeplantages. We stoppen in Kalikajar village en bewonderen de 2 vulkanen. Vroeger waren dit een koppel, man en vrouw. God was er niet tevreden over en splitste die en liet ze verstenen in twee vulkanen, Sumbing en Sindoro. Sindoro is de kleinste en stelt de vrouw voor.
We rijden door het dorp Lengkong en zetten onze weg verder naar het Dieng Plateau (Huis van de Goden). Het is een sprookjesachtige en mysterieuze plaats. Er zijn acht hindoeïstische tempels (Het Arjuna tempelcomplex) op 2000 meter hoogte gelegen en tevens de oudste tempels van Midden-Java, allen gewijd aan Siwa. Wij bezoeken er enkele te voet vanuit het dorp Dieng. De tempels zijn klein van stuk minder indrukwekkend, maar de omgeving van de tempels maakt veel goed.
Overal vinden er vulkanische activiteiten plaats: helder gekleurde zwavelbronnen en meren, borrelende modderkraters en sissende openingen in de aardkorst waar waterdamp of op sommige plaatsen zelfs giftige dampen ontsnappen.
We bezoeken het Telaga Warna Lake, een schitterend meer. Het wordt omringd door bossen en het turquoise water bubbelt door het zwavel. We lopen om het hele meer heen en stappen door de velden naar boven om het van boven te kunnen bezichtigen.
We stappen verder naar Kawah Sikidang, een vulkanische krater waar de stoom en de bubbelende modder ons niet uitnodigen om dichterbij te komen.
We gaan schuilen en lunchen in een piepkleine warung waar we het bekende gerecht Mie Ongklok voor 1U$/pers bestellen. Deze beroemde noodles met dikke soep zijn een specialiteit van de regio rond Wonosobo en worden geserveerd met rundersaté en grote gebakken meelkoeken.
Als we in de late namiddag terugkeren naar Yogyakarta stoppen we nog eens bij een theeplantage, altijd leuk voor wat mooie foto’s. Daarna gaat de rit naar een koffieplantage waar we uitleg krijgen over de Kopi loewak. Kopi loewak of civetkoffie is een van de duurste koffiesoorten ter wereld. De hoge prijs wordt niet veroorzaakt doordat de gebruikte koffiebessen zelf zo zeldzaam zijn, maar door het zeer speciale productieproces. De koffiebes wordt verbouwd op plantages. Hier wordt hij gegeten door de loewak, een civetkatachtige. Het vruchtvlees wordt verteerd, maar de pit blijft intact en passeert het maag-darmkanaal. De pitten worden hierna teruggevonden in de ontlasting van de loewak. Ze worden gewassen en gedroogd en licht geroosterd. We kunnen er een koffie proeven, hij is zoeter en heel lekker, maar $200/kilo is hij ons toch niet waard.
We keren nu de lange weg terug naar Yogyakarta in de gietende regen en zijn blij als we in onze B&B heelhuids aankomen.
We zijn te moe om nog naar Yogyakarta te stappen om een restaurant te zoeken en eten daarom een lichte maaltijd bij Alamanda B&B vooraleer we ons bed in duiken.

Na een ongelooflijk goede nachtrust zijn we zo fris als een hoentje. Het is onze laatste dag in Jogja en we moeten nog wat voorbereidingen treffen om Java verder te verkennen.
Eerst doen we ons nog tegoed aan een overvloedig ontbijt vooraleer we in de voormiddag de resterende bezienswaardigheden in Jogja gaan verkennen. Frans zijn medewerker moet een boodschap doen en wij kunnen een eindje meerijden.
In het centrum van Yogyakarta ligt het ommuurde paleis van de sultan, het kraton, dat stamt uit 1755. Sultan Hamengkubuwono I is de ontwerper van het kraton en tegelijkertijd de stichter van het koninkrijk Ngayogyakarta Hadiningrat. De huidige sultan woont nog steeds in het kraton. We betalen 7000 IDR/pers, 1000 IDR/camera ingang, maar zijn hier gauw op uitgekeken.
We gaan dan maar naar de lokale markt, hier voelen we ons beter thuis. We slenteren van kraampje naar kraampje en geven onze ogen de kost. Schitterend!
Na een paar uur lopen we Marlioboro Street verder af tot aan het station. Blijft toch speciaal, winkel tegen winkel, en ervoor nog kraampjes. We kopen wat batik en bieden af tot 1/4 van de prijs.
We gaan op zoek en vinden een leuk restaurantje. We gaan eens doen wat alle Nederlanders hier doen en eten er saté met pindasaus. Lekker.
We keren terug naar onze B&B en zetten ons aan het plannen voor de volgende dagen. Toch super, een tafeltje tussen de rijstvelden om je reis te plannen.

We staan om 9u op onze driver te wachten die ons in 5 dagen tot aan de ferry naar Bali gaat brengen. Als hij aankomt blijkt die geen woord engels te spreken, hetgeen ons nochtans verzekerd was. Big problem, maar dat wordt door Frans van Alamanda B&B vlug opgelost. Om 11u staat er al een andere te wachten die perfect Engelstalig is (600.000 IDR/dag, alles inbegrepen).
Doordat we een paar uur later vertrokken zijn gaan we Solo niet meer bezoeken, maar stoppen er enkel om een Soto Sapi te eten en koffie te drinken (27.000 IDR/3pers).
We rijden dan door naar Cetho Temple en gaan die bezoeken (10.000IDR/pers). Mooi en geen enkele toerist te zien. We worden terug meer gefotografeerd dan we er zelf nemen en genieten van de vriendelijkheid van de locals. Daarna bezoeken we de Sekuh Temple, een paar km verder. Je kan door de velden van Cetho naar Sekuh Temple stappen (3u), terwijl de driver je daar dan opwacht.
Het is ondertussen beginnen water gieten en daardoor is de prachtige natuur maar een schim van wat hij bij zon is. We rijden nu volop in de wolken en soms erboven. Door de regen beslissen we om niet door te rijden naar Sarangan, maar te stoppen in Tawangmangu. De weg naar Sarangan is te mooi om door de mist niet goed te kunnen bekijken, en morgenvroeg zal het waarschijnlijk terug zonnig zijn. Als we afdalen naar Tawangmangu stopt na een tijdje de regen, het is werkelijk alleen in de bergen dat de regenbuien zich ontwikkelen. We checken in bij Bintang Hotel (170.000 IDR) en werken onze foto’s en verslagen bij.
We gaan eten bij Bangun Trisno, een lokale warung. Lekker en spotgoedkoop, Nasi Goreng + saté + cola aan 2€/pers. Lekker!
We wandelen nog wat door de uitgestorven straten en gaan dan maar slapen.

We spreken af om 7u met onze driver en rijden via Saragan naar Malang. De zon schijnt en het is reeds 25°C. Het eerste stuk tot Sarangan is schitterend en we zijn heel blij dat we dat gisteren in de regen niet gedaan hebben. Wat een pracht! Het is maar 10km, maar door het vele stoppen om foto’s te nemen doen we er bijna een uur over. ’s Morgens werkt iedereen op het veld en is er alom bedrijvigheid, na de middag valt het leven stil. Als we stoppen komt iedereen naar ons gelopen en het kost moeite om hen terug op hun land te krijgen om een actie foto te kunnen nemen. Zo vriendelijke mensen.
Na Sarangan blijft het prachtig tot we in Kraton op de verbindingsweg komen, het is terug ongelooflijk chaotisch en we snappen niet hoe hier niet meer ongevallen gebeuren. We stoppen in Pare om in een Warung te lunchen en batalen 3€ voor 3 personen, drank (vers ananassap) inbegrepen. Je houdt het niet voor mogelijk.
Rond 4u komen we aan in Malang en na een paar hotelletjes bezocht te hebben besluiten we voor Elly’s Guest House te gaan (255.000 IDR, ontb en tax incl, met AC).
We gaan een echte cappuchino drinken in Dining House (19.000/stuk) en na een tijdje valt de stroom uit. We blijven maar zitten tot we elkaar niet meer zien en verkassen naar ons hotel.
We gaan eten in Warung Subuh en weten langs geen kanten wat we er gegeten hebben (60.000 IDR/2pers).

Na het ontbijt gaan we in Malang de bloemen- en vogelmarkt bezoeken. Zeker de vogels zijn indrukwekkend, alhoewel we ons moeilijk kunnen verzoenen met de omstandigheden waarin die arme beestjes moeten leven. Ze worden precies wel goed verzorgd, maar zitten met teveel in te kleine kooitjes. Het is wel grappig om te zien hoe tientallen locals rond de kooitjes op hun hurken niks anders doen, dan kijken… Iemand wil dan een vogeltje kopen, hij wijst die aan in een kooitje waar er honderd gelijke in zitten. Dan probeert de verkoper dat ene vogeltje eruit te vangen.
We komen aan in Cemoro Lawang na de middag, nemen een kamer in het Lava View hotel (550.000 IDR/kamer, ontb incl) en staan direct perplex van het spectaculaire uitzicht. Waauw!
Het Lava Viev Hotel is ok, maar veel te duur. Het is echter het enige hotel waar je de view op Bromo continue ziet veranderen. In dat opzicht is het wel de moeite.
We stappen de 3km naar de vulkaan Bromo en gaan die ineens maar op. De sulfer slaat ons rond ons oren, maar het is de moeite. De rook die uit de krater komt ziet er dreigend uit. We wandelen nog wat op de zandzee, nemen wat mooie foto’s tot het frisser begint te worden en keren dan maar terug naar ons hotel.
We eten in het restaurant van het hotel (Soto Ayam, 23.000 IDR) en het was heel lekker. Om 21u liggen we al in bed, morgen moeten we er vroeg uit.

Opstaan om 3u30. Om 4u vertrekken we per 4×4 (400.000 IDR/jeep) naar het viewpoint op de Gunung Penanjakan (2.770m), een klein half uurtje rijden. De Gunung Penanjakan is een stuk hoger dan de Gunung Bromo (2.392m) en de 3 anderen er rond.
We zijn vol verwachting en hopen dat de laaghangende wolken geen spelbreker zullen zijn. We zijn bij de eersten op het viewpoint en zoeken een mooi plaatsje uit.
Om 5u30 is het sunrise, maar de lucht begint reeds om 5u rood te kleuren. We hebben geluk, het is helder en wolkenflarden kruipen tussen de vulkanen heen. Schitterend! We hebben dus ongelooflijk veel geluk want de vorige 5 dagen zat hij volop in de mist.
We laten iedereen terugrijden en de Bromo beklimmen (wij deden dat gisteren reeds) en blijven alleen achter met de Bromo. De zon is ondertussen helemaal doorgebroken en de lucht is staalblauw. Wat een pracht! Dit wordt ongetwijfeld één der hoogtepunten van onze reis.
Tenslotte keren we ook terug, nemen onderweg nog wat foto’s en genieten na bij het lekkere ontbijt in het Lava View Hotel.
Om 9u verlaten we het Bromo gebied en rijden naar een plaatselijke markt in Bantaran. Van daaruit gaan we via Probolinggo naar Jember. Onderweg is er niet veel te zien.
Vanaf Jember is het terug mooier, alhoewel, door het chaotische verkeer missen we veel. Het is ongelooflijk druk en als we dan in de namiddag in een stortbui geraken is het hek helemaal van de dam. De regen valt met bakken uit de lucht en op een half uur valt er meer dan bij ons in een week.
We gaan lunchen in een Warung onderweg (groenten, rijst, kip, 60.000 IRD/3pers).
Na een lange trip van 8u komen we rond 17u in Sempol.
Sempol is het dorpje dat onderaan de actieve Ijen vulkaan ligt. Het is vooral bekend voor de zwaveldragers, mensen die in de krater afdalen en sulfer uithakken. De blokken, tot 80kg, worden op hun schouders, in manden, naar boven gedragen. Daar krijgen ze 600 IDR/kg voor, een paar euro. Sommigen doen die tocht 3x per dag. Ze worden continue blootgesteld aan de zeer giftige zwaveldampen en de levensverwachting is in het dorp dan ook zeer laag.
We hebben pech, de toegang tot de vulkaan is tijdelijk verboden en we kunnen dus niet naar boven. We keren dan maar terug naar Banyuwangi en nemen onze intrek in het mooie Ketapang Indah Hotel (385.000 IDR/pers, ontb incl). We zitten maar een paar km van de plaats waar we morgen de ferry naar Bali nemen.
We eten ook in het hotel en spoelen de ontgoocheling van de Ijen vulkaan door met een paar grote Bintang pinten.

We slapen uit en na het overvloedige ontbijt vertrekken we naar de ferry in Ketapang. We nemen afscheid van Danar, onze trouwe driver van de laatste 5 dagen en stappen de ferry op (6000 IDR/pers). Het is maar een korte overvaart maar we doen er toch een uurtje over. Vooral het gebrek aan aanlegsteigers is het probleem, we liggen rond te dobberen tot deze vrij komt.
We nemen de lokale bus (25.000IDR/pers) naar Lovina waar we na 2u aankomen. Lovina is de bekendste badplaats van Noord-Bali met donkere lavastranden. Door de ondiepe lagune en de rustige stroming kunnen we hier veilig zwemmen en snorkelen, maar het is vooral een heerlijke basis vanwaar we Bali verder kunnen verkennen.
Eerst zoeken we een verblijfplaats voor enkele dagen en onze keuze valt op het Chonos Hotel (475.000 IDR, ontb incl). Het is een goede keuze, mooie kamer met airco, klein zwembad en vriendelijk personeel.
We installeren ons en gaan Lovina wat verkennen. Buiten wandelen op het zwarte lava strand en de plaatselijke vissers gadeslaan is er hier zelf niet veel te beleven. Maar gezellig en niet druk is het hier wel. We gaan eten bij Santhi Bar (117.000 IDR/2pers), met zicht op zee, doen nog een wandeling en gaan slapen.

Na het veelvuldige ontbijt vertrekken we met onze motobike (40.000 IDR/dag) via Serrit naar Munduk. Onderweg zien we het locale leven aan ons passeren. Maak niet de fout de hoofdweg te nemen, want die is druk. Neen, neem zo vlug mogelijk een afslag en laat je meedrijven door de minuscule dorpjes waar het echte Balinese leven op je afkomt. Schitterend! We stoppen om de 5′ en praten met de mensen. Meestal komen ze zelf op ons af en tronen ons mee naar hun huis of rijstveld. Ze tonen hoe ze rijst zaaien, planten, verplanten, hoe ze het land klaarmaken voor de volgende beplanting (3x per jaar verbouwen ze rijst) en laten het ons zelf proberen. Allemaal heel leerrijk en leuk.
We geraken zo natuurlijk niet voorruit en als we eindelijk in Munduk aankomen slaan de donder en bliksem ons rond de oren. Steeds in de late namiddag beginnen de wolken zich samen te trekken en gegarandeerd valt er dan regen. Het is nu niet anders, het begint te stortregenen en hoewel we een regenjas aan hebben zijn we op één, twee, drie doorweekt. Lake Tamblingan en Lake Buyan laten we dan maar aan ons passeren. Ze zijn met moeite te zien door de laaghangende wolken.
Als we Lovina naderen houdt de regen op en aan het hotel was er nog geen druppel gevallen. We gaan een koffie drinken in één of andere Warung en nemen een warme douche.
We dineren in ons hotel (Cap Cay 49.000 IDR) en gaan vroeg slapen.

We zijn terug om 7u op weg met onze brommer, nu is ons eindpunt Jatiluwih. We rijden eerst naar Singaraja en vandaar de bergen in naar Pacung. Het is een relatief drukke weg, maar door het vroege uur valt het reuze mee. Onderweg zien we apen en nog meer apen. Ze zijn helemaal niet agressief en Nancy kan ze goed fotograferen.
Vanaf Pacung rijden we terug op plattelandswegen en rijden rustig tussen de rijstvelden. Hoe zijn het meestal terrassen waar rijst op verbouwd wordt, héél fotogeniek.
Klap op de vuurpijl is ons eindpunt, Jatiluwih, Waauw, een vallei vol rijst terrassen, de mooiste die we al gezien hebben. Normaal moet er 15.000 IDR inkom per pers betaald worden (aan het dorp), maar wij zijn waarschijnlijk te vroeg en ons wordt niks gevraagd. We gaan lunchen, met een prachtig uitzicht op de terrassen, bij Padi Bali Jatiluwih (Soyo Ayam 25.000 IDR).
Tijdens de lunch zien we de wolken beginnen samenkomen en jawel, het is weer van dat. In de gietende regen terug. Gelukkig is het na een half uurtje gedaan en komen we toch nog droog aan ons hotel aan.
We gaan dineren bij Sea Breeze Café, praktisch op het strand (Grilled Tuna 45.000 IDR). Héél lekker!
We wandelen nog wat rond en tegen 23u maffen we. Weeral prachtige dag.

Om 7u zijn we wakker, ontbijten en maken onze dagplanning. Het is stralend weer hier in Lovina, maar boven de bergen zien we de eerste wolken reeds verschijnen.
We beslissen om vandaag aan de kust te blijven, de natte pakken van de 2 vorige dagen in het achterhoofd.
Met onze motobike rijden we naar Singaraja, de 2de grootste stad van Bali en maar een tiental km van Lovina gelegen.
Onderweg rijden we geregeld kleine weggetjes in, die allemaal op de zee uitkomen. Vissers proberen een visje te verschalken, kinderen springen in het water, mannen spelen een soort blackjack voor geld langs de kant van de weg, vrouwen staan te koken op straat… Ge kunt het zo erg niet bedenken!
De zee is hier precies een stort, iedereen kiepert er zijn overschot in, zo spijtig. Indonesiërs zijn heel fier op zichzelf en hun woning. Alles is super clean, maar eens daarbuiten trekken ze zich van het milieu niks aan. Plastiek, papier, kapotte zaken,… alles wordt gewoon op straat, in rivieren, in zee gegooid.
Toch hebben die vissersdorpjes hun charme, dit is het echte Balinese leven, ver weg van de toeristenstranden zoals Kuta in het zuiden. Mensen leven op straat en in hun schamele hutjes, waar hun bezittingen in één tas mee te nemen zijn (behalve hun alom aanwezige TV natuurlijk). Iedereen is supervriendelijk en meestal hoor je ze al “hello” roepen voor je ze ziet.
Nancy neemt volop foto’s en de kinderen zijn niet van haar weg te slaan.
We bezoeken dan de “old harbour”, niks te zien, en gaan dan naar de “pasar anjar”, de nieuwe markt in het centrum van Singaraja. Daar kun je van alles kopen, leuk om rond te snuffelen (als je de geur van gedroogde vis kan verdragen).
Rond 15u keren we terug naar Lovina, eten een soto ayam en gaan shoppen om vervoer te vinden naar onze volgende bestemming Ubud.
’s Avonds gaan we terug eten bij Santi Bar (98.000 IDR/2pers).

Om 8u30 vertrekken we met ons privé vervoer naar Ubud. We kiezen voor dit soort transport omdat we vrij willen zijn en genieten van de rit (350.000 IDR voor de wagen, met aircobus 125.000 IDR/pers) en omdat we opgehaald en afgezet worden bij ons hotel. De kleine meerprijs is voor ons minder belangrijk. Goedkoopst ga je met openbaar vervoer, maar die rompslomp is hier niet aan ons besteed (vervoer naar bushalte regelen en afbieden, op bus afbieden en wachten, soms een uur, tot hij proppensvol is, discussie over bijbetalen bagage, onderweg continue stoppen en dan ter plaatse overprijsde taxi naar hotel regelen… ). Nu hebben we er 3u over gedaan om in Ubud te geraken en onderweg veel gestopt om foto’s te nemen, met bus 5,5 uur.
Onze chauffeur is er één uit de duizend. Hij is continue uitleg over alles aan het geven en we leren veel bij over de plaatselijke gebruiken, ceremonies en het hindoeïsme. Hij neemt kleine baantjes en toont ons leuke plekjes. Het is vandaag toevallig een perfecte crematiedag voor de doden (volgens hun kalender) en zo kunnen ze hun overledenen een week thuis geopenbaard laten liggen tot die dag aanbreekt. Bijgevolg zijn er dan overal ter lande begrafenissen.
Als we dan een begrafenisstoet tegenkomen, gaat onze driver vragen of we die mogen bezoeken. Iedereen knikt volmondig van ja en Nancy moet mee. Wij zouden dat nooit accepteren in België. Ze vragen haar om foto’s te nemen, we weten niet goed wat doen, maar ze roepen ons mee. Op de duur is iedereen meer met ons bezig dan met de dode. Hoe dat culturen kunnen verschillen. Als we dan vertrekken staat de gehele stoet ons uit te wuiven…
We komen aan in Ubud en checken in bij Puri Asri Hotel (70U$/villa, privé zwembad). Normaal is de prijs veel hoger, maar omdat we vijf dagen blijven krijgen we een speciale prijs. Deze slaapplaats is normaal te sjiek voor hetgeen wij zoeken, maar voor de laatste verlofdagen kan het er wel af. Vergeleken met Europese prijzen is dit peanuts, maar naar Indonesische normen duur. Het hotel is ook perfect qua ligging, vlakbij het monkeyforrest en 10′ stappen naar het centrum. Buiten de haan is het hier héél rustig.
We doen vandaag niks meer buiten zwemmen en boek lezen .
We gaan eten bij Café des Artistes en voor de eerste maal in 3 weken eten we geen rijst. Biefstuk, friet en het smaakt (100.000 IDR/pers + 21% taks).
We blijven op de terugweg naar ons hotel nog wat plakken in een Belgisch Café (Café Copper) en duiken tegen 23u onze nest in.

We kunnen maar om 8u ontbijten, maar gaan toch om 7u30 aan tafel zitten. We worden direct bedient en dus zijn we rond 8u op weg met onze motobike (Gehuurd bij Go Bali, naast hotel, 40.000 IDR/dag, hotel was 50.000 IDR). We rijden richting Tampaksiring, maar slaan direct een smalle weg naar Tegallalang in. Hier rijden we praktisch alleen. We zien heel mooie rijstvelden en -terassen. We stoppen regelmatig en Nancy maakt zo prachtige beelden van locals die rijst planten, bewerken en anderen die in de rivier hun was doen. We voelen ons zo veel beter in ons element dan in de toeristendrukte van Ubud.
In Bayad bezoeken we ateliers waar ze hout bewerken en mijmeren hoe goed die bij ons interieur thuis zouden passen…
In Tampaksiring gaan we Gunung Kawi bezoeken (15.000 IDR/pers). We gaan een steile helling via trappen naar beneden tot aan de rivier. Op de bodem van de vallei staat één van Bali’s oudste monumenten. Er staan 10 shrines, in de rotsen uitgehouwen beelden van King Udayana en familie. We bezoeken ook nog de tempel. Mooi!
Onderweg naar Penelokan bezoeken we nog een koffieplantage en proeven van alle soorten koffie, thee en cacao die erin voorkomen. Alles gratis. We proeven terug de Kopi Lowak (duurste koffie ter wereld). Kopi Lowak zijn de onverteerde koffiebonen die ze in de uitwerpselen van de civetkat vinden. Er lopen zo’n duizend wilde civetkatten in die ene plantage en regelmatig gaan ze met man en macht op zoek naar die dure kak. In bv Ubud kost een koffie Lowak 100.000 IDR/kop. Wij betalen 120.000 IDR voor 50g bonen (ca 10€).
In Penelokan krijgen we eens schitterend panorama van de Gunung Batur met Danau Batur ervoor. Vroeger was dit één grote vulkaan (7km doorsnede) maar door zware explosies is er in het midden een nieuwe vulkaan onstaan. De originele is voor de helft met water gevuld (Danau Batur). We hebben ook nog eens veel geluk met het weer, want normaal zit de vulkaan steeds in de wolken. Nu is het een stralend blauwe hemel met enkele witte wolken eromheen. Magnifiek!
We rijden naar beneden in de vroegere vulkaan en aanschouwen dit van beneden. Ook top! Deze smalle weg is wel geen aanrader voor astmapatiënten, de ene vrachtwagen na de andere gaat lavazand ophalen en gaat dan al puffend terug de steile helling op. Soms zie je niks meer door de troep dat ze uitbraken.
We keren terug naar Ubud tegen 16u, gaan een snack eten bij Kopi Bali House (club sandwich 59.500 IDR) en rijden dan terug naar ons hotel. In ons privé zwembad dobberen we wat rond en genieten na van onze dagtoer.
We gaan dineren bij Cinta Grill & Inn (Grilled Tigerpraws 135.000 IDR), ons duurste restaurant tot nu toe, maar uitmuntend. Zeer mooi kader en superb bediening.
We gaan nog een koffie drinken als afsluiter bij Caffee & Copper, aan de achterkant van het Monkey Forrest en gaan tegen middernacht maar slapen.

Om 8u zijn we met onze brommer op weg naar Bedulu en bezoeken de Goa Gajah tempel. Deze tempel is vooral bekend om zijn offergrot met demon boven de ingang.
We zoeken binnenwegen richting Besakih, niet gemakkelijk, want het is druk op de hoofdweg. Trucks met ladingen lavazand rijden op en aan.
Via via geraken we toch op een leuk, kalm wegje en rijden zo naar de moedertempel, Besakih.
We hebben lang getwijfeld deze te bezoeken omdat we zoveel negatieve reacties hoorden over hordes gidsen die je stalken en blijven lastig vallen tijdens het bezoek. Wij hebben dat allemaal niet gemerkt. Ligt dat aan ons, of…
We kwamen aan bij het ticketoffice in het dorpje en betaalden 15.000 IDR/pers + 5.000 IDR voor de brommerparking. Je rijdt dan nog een km verder tot de parking, maar hier reden we gewoon verder tot de trappen naar de tempels. Als je op de parking stopt moet je nog 500m wandelen door allerlei prularia kraampjes. Aan de tempel komen er gidsen hun diensten aanprijzen. Het is NIET verplicht een gids te nemen. Wij deden dat ook niet en de gidsen drongen niet verder aan. Ze waren heel vriendelijk en geen enkele keer kregen we het gevoel dat ze opdringend waren. Je kan alles bezoeken behalve de hoogste tempel, daar waren ceremonies aan de gang en is verboden voor toeristen.
We liepen rond en door tempels, schitterend. Toen we de verboden tempel opzij naderden riepen diegenen die de ceremonie bijwoonden ons binnen. Toen we vermelden dat die voor ons verboden was, zeiden ze “No Problem, come inside”. Schoorvoetend gingen we binnen (we hadden gelezen van boetes als je toch binnenging), en iedereen was zo blij.
Moraal van het verhaal: De tempel is 100% de moeite om te bezoeken, 23 tempels lopen doorheen elkaar. De gidsen zijn helemaal niet opdringend, zitten verspreid over de tempel en hielpen ons zelfs belangeloos de weg te wijzen. Niemand probeerde ons extra geld af te troggelen. We snappen de reisverhalen die we lazen niet! We liepen daar wel praktisch alleen, misschien is het anders wanneer toerbussen arriveren.
We rijden via Amlapua en Ujung naar Candidasa en gaan iets drinken op het enige “White Beach” in de omgeving. Het is niet zo simpel te vinden! Tussen Bugbug en Timbrah staat een wegwijzertje en een slecht berijdbare weg voert ons naar het strand. De moeite? Neen! Inkom 3000 IDR/pers. Gelukkig zien we nog vissers aan komen varen en hun boot op het land slepen.
We keren de lange, eentonige weg terug via Gianyar naar Ubud en gaan doodmoe eten bij Coffee & Copper (cap cay, 30.000 IDR) niet ver van ons hotel. Heel lekker en goedkoop.
Om 23u liggen we al te ronken…

Vandaag is een algemene rustdag, zwemmen, zonnen, lezen, rusten, foto’s en verslagen bijwerken…
We eten een Cap Cay (35.000 IDR/pers) in het hotel.
’s Avonds gaan we terug bij Coffee&Copper eten (seafood Salad, 35.000 IDR/pers).

Sukawati is de shopping plaats van Bali, maar enkel als je interesse gaat naar lokale producten. Op een dik half uur rijden met de brommer, vanuit Ubud, kom je op een reuze market waar alles te vinden is wat ook maar naar Indonesisch ruikt. Er is een food market, art market, woodcarving, armbadjes, sarongs, kledij… Je kunt het zo straf niet bedenken of het is er te koop, zolang het maar lokaal is. De prijzen zijn minder dan de helft dan in Ubud en toeristen vindt je er nauwelijks. Schitterend om er een paar uur op te vertoeven.
Wij komen er om 9u aan en verlaten de market na de middag, geladen met pak en zak.
We gaan lunchen bij Coffee en Copper (Chicken Salat 35.000 IDR) in Ubud en settelen ons aan het zwembad tot 18u.

We rijden naar de food marked in Ubud en doen er de laatste inkopen. We lopen er nog wat rond en genieten van onze laatste uurtjes op Bali. Het is héél druk in Ubud en er komen meer en meer toeristen. Tijd om te vertrekken ;-).
We keren terug naar ons hotel en zwemmen nog een beetje, eten nog een laatste keer Soto Ayam (28.000 IDR/pers) en maken onze rugzak klaar.
Tegen 14u verlaten we ons hotel richting luchthaven (taxi 200.000 IDR) en om 17u40 vliegen we, met Asia Air, naar Singapore.

Om 00u00 vliegen we met de A380 van Lufthansa van Singapore naar Frankfurt. De trip duurt 13u, gelukkig slapen we redelijk goed en de vlucht verloopt perfect. Op tijd landen we om 6u (7u tijdsverschil) in Frankfurt en 2,5u later zetten we de laatste stap naar Zaventem.
We nemen de trein naar Gent en om 12u zijn we thuis. Einde van een prachtige reis door Java en Bali.